ΑΝΑΜΕΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣτΕ ΣΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ ΑΝAΔΡΟΜΙΚΩΝ

Ο ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΣ ΑΡΝΕΙΤΑΙ ΝΑ ΥΠΟΓΡΑΨΕΙ ΚΑΙ ΝΑ ΠΑΡΑΛΑΒΕΙ ΤΟ ΕΝΤΥΠΟ ΤΗΣ ΑΠΟΛΥΣΗΣ. ΤΙ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΑΥΤΗ;
January 26, 2020
ΣΤΗΝ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΩΝ “STAGE”
January 27, 2020
Share

Του Γεωργίου Κουτσούκου*, Δικηγόρου εξειδικευμένου στο ασφαλιστικό και συνταξιοδοτικό δίκαιο

Είναι αναμφισβήτητο ότι, μετά την κρίσιμη συνεδρίαση του ΣτΕ στις 10/01/2020, ξεπήδησαν ευλόγως κάποια πρώτα επισφαλή μεν συμπεράσματα, αναφορικά με την τελική κρίση και στάση του Δικαστηρίου ως προς τις διεκδικήσεις των αναδρομικών μνημονιακών περικοπών. Θυμίζουμε ότι η δίκη, η οποία διεξήχθη σε κατάμεστη αίθουσα, αφορούσε 40 υποθέσεις για διεκδικήσεις αναδρομικών για συγκεκριμένα –κατά περίπτωση– χρονικά διαστήματα από το 2012 και και την έκδοση της απόφασης της Ολομέλειας του ΣτΕ τον περασμένο Οκτώβριο.

Τα εν λόγω συμπεράσματα συμπυκνώνονται στα εξής κάτωθι:

  1. Εμφανώς μεγάλο θόρυβο προκάλεσε, κατά τη γνώμη μας, η επιχειρηματολογία που εστιάστηκε κυρίως στο κόστος που θα προκύψει για το Δημόσιο και τα…δυσθεώρητα ποσά. Εμφατικά τονίστηκαν οι διεκδικήσεις των 21,5 δις σε συντάξεις και περίπου 5 δις σε επικουρικές, ώστε να ανακοπούν οι αξιώσεις των συνταξιούχων για τα κρίσιμα χρονικά διαστήματα 01/01/2013-09/06/2015 (δηλαδή πριν την έκδοση των αποφάσεων του ΣτΕ 2287-2290/2015) και 12/05/2016 -31/12/2018 (δηλαδή μετά την έκδοση του νόμου Κατρούγκαλου, Ν. 4387/2016). Η κύρια επιχειρηματολογία του Δημοσίου σαφώς επικεντρώθηκε στην αναγνώριση του υπέρτερου δημοσίου/δημοσιονομικού συμφέροντος κόντρα στην αρχή της αναλογικότητας, της ισότητας και της αξιοπρεπούς διαβίωσης των συνταξιούχων. Σημειώνεται ότι, με τις αιτήσεις τους, οι συνταξιούχοι ζητούν από 5.600 έως 62.400 ευρώ, περίπου ο καθένας, ανάλογα με την απώλεια που είχε μετά τις περικοπές του 2012, οι οποίες κρίθηκαν αντισυνταγματικές από το ΣτΕ το 2015.
  2. Η Πρόεδρος του δικαστηρίου, κα Αικατερίνη Σακελλαροπούλου, έσπευσε εξαρχής να οριοθετήσει το αντικείμενο της δίκης, ήτοι να προσδιορίσει με ακρίβεια και χωρίς να δώσει περιθώριο για ….διττές ερμηνείες ή παρερμηνείες ότι στόχος της πιλοτικής δίκης είναι οι  διευκρινίσεις εάν τυχόν υπάρχουν κενά, σε σχέση με τις ήδη υπάρχουσες δικαστικές αποφάσεις του ΣτΕ, συμπληρώνοντας πως αυτές μπορεί να αφορούν είτε το δεκάμηνο μεταξύ της αποφάσεως του ΣτΕ το 2015 και έως την εφαρμογή του νόμου Κατρούγκαλου, είτε κάποιο άλλο διάστημα.
  3. Αναμφισβήτητη και ”κεκτημένη” θα πρέπει να θεωρηθεί η επιστροφή των αναδρομικών (σε όσες δόσεις και αν αυτή τελικώς αποφασιστεί να υλοποιηθεί) για το 10μηνο που μεσολαβεί ανάμεσα στην προηγούμενη απόφαση του ΣτΕ τον Ιούνιο του 2015 και την ψήφιση του νόμου Κατρούγκαλου τον Μάιο του 2016. Το εν λόγω διάστημα δεν εμπίπτει ξεκάθαρα στη χρονική φάση του επανυπολογισμού. Η αρχή της νομιμότητας επιτάσσει την αυτοδίκαιη επιστροφή σε όλες τις κατηγορίες των συνταξιούχων, ανεξαρτήτως του εάν άσκησαν αγωγές, ώστε να διασφαλιστεί και να εξυπηρετηθεί εις το ακέραιο η αρχή της ισότητας των ασφαλισμένων έναντι της εφαρμογής του νόμου.
  4. Ακόμη πιο αμφιλεγόμενο κατέστη, κατά τη γνώμη μας, μετά τη συνεδρίαση του Δικαστηρίου, το ζήτημα με τις αναδρομικές διεκδικήσεις των συνταξιούχων από το Μάιο του 2016 έως και το τέλος του Δεκεμβρίου του 2018. Διαφαίνεται πως θα επικρατήσει τελικώς η ερμηνεία πως το ΣτΕ, με τις υπ’ αριθμ. 1888-1890/2019 αποφάσεις του) έκρινε συνταγματικό και νόμιμο τον επανυπολογισμό των συντάξεων, με αναγωγή στις συντάξιμες αποδοχές της 31/12/2014, ακόμη και αφαιρουμένων των παράνομων και αντισυνταγματικών (κατά τις αποφάσεις 2287-90/2015 του ιδίου του Δικαστηρίου) περικοπών των νόμων 4051 και 4093, παρότι δεν γίνεται σχετική διάκριση ή αναφορά στις ανωτέρω αποφάσεις. Ενδεχομένως, το ΣτΕ να έσπευσε να καταλήξει στη νομιμοποίηση του εγχειρήματος του επανυπολογισμού υπό οποιαδήποτε αίρεση ή συνθήκη, ώστε να επέλθει τάξη και ηρεμία στο ήδη “διασαλευμένο” κοινωνικοασφαλιστικό σύστημα, αλλά και να μην διαιωνίζεται εις το διηνεκές το ζήτημα των διεκδικήσεων των προσωπικών διαφορών.
  5. Τέλος, ως προς τη διεκδίκηση της περιόδου 01/01/2013-09/06/2015, το ΣτΕ δεν φαίνεται κατ’ αρχάς πως θα αποκλίνει από την προηγούμενη κρίση του (βλ. αποφάσεις 2287-90/2015), σύμφωνα με την οποία οι συνταξιούχοι που δεν προσέφυγαν έως και την έκδοση των αποφάσεων δεν μπορούν να εγείρουν αναδρομικές αξιώσεις. Και τούτο, διότι το ίδιο το Δικαστήριο θα φαίνεται σαν να …αυτοαναιρείται. Το ουσιώδες ζήτημα που ωστόσο τίθεται εάν το Δικαστήριο θα συνταχθεί με την επιστρατευθείσα επιχειρηματολογία του Δημοσίου πως μια ετεροχρονισμένη οικονομική μελέτη μπορεί να νομιμοποιήσει αναδρομικώς τις μνημονιακές περικοπές του 2012, εάν η αντισυνταγματικότητα θεωρηθεί τελικώς ότι κρίθηκε το 2015 για λόγους τυπικούς και όχι ουσιαστικούς. Μια τέτοια εξέλιξη θα επηρεάσει σαφώς και τις εκκρεμείς δίκες.

Για τα ερωτήματα σας σχετικά με ασφαλιστικά – συνταξιοδοτικά θέματα πατήστε εδώ για να συμπληρώσετε την φόρμα.


Ο Δρ. Γεώργιος Ι. Κουτσούκος είναι Εργατολόγος-Δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω, με πολυετή εξειδίκευση στο χειρισμό θεμάτων Ασφαλιστικού/Συνταξιοδοτικού δικαίου, με έμφαση στη συμβουλευτική φυσικών προσώπων ως προς τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού τους δικαιώματος στα Ασφαλιστικά Ταμεία και τη διεκπεραίωση της συνταξιοδοτικής τους διαδικασίας, αλλά και στην καθοδήγηση Εταιρειών/Επιχειρήσεων ως προς τη διαχείριση των Ασφαλιστικών θεμάτων του προσωπικού τους.