Κατώτατος μισθός: Πολύ περισσότερο από μια απλή αμοιβή των 12€

Συγκλονιστικά στοιχεία φτώχειας στην Ελλάδα
July 31, 2022
Στα 751€ ο κατώτατος. Από πότε και για ποιους
August 3, 2022
Share

Οι κοινωνικοί εταίροι πρόκειται να αναδιαρθρώσουν τα συστήματα αμοιβής. Θα υπάρξει αλλαγή του συστήματος για την οριακή απασχόληση (Minijobs):

Η αύξηση του νόμιμου κατώτατου μισθού στα 12 € μικτά ανά ώρα ήταν μια από τις κεντρικές προεκλογικές υποσχέσεις των Σοσιαλδημοκρατών. Πρόσφατα, η Άνω Βουλή (Bundesrat) ενέκρινε το σχέδιο του «νόμου για την αύξηση της προστασίας που παρέχει ο νόμιμος κατώτατος μισθός και για αλλαγές στον τομέα της οριακής απασχόλησης». Από τον Οκτώβριο και μετά, οι εργοδότες θα υποχρεούνται να καταβάλλουν στους εργαζομένους τους τουλάχιστον 12 € μικτά ανά ώρα.

Ωστόσο, θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν ομάδες που δεν καλύπτονται από τον νόμο περί κατώτατου μισθού. Σε αυτούς περιλαμβάνονται οι νέοι κάτω των 18 ετών και οι μακροχρόνια άνεργοι κατά τους πρώτους έξι μήνες της απασχόλησής τους μετά την ανεργία τους. Οι «πρακτικάριοι» δεν δικαιούνται επίσης κατώτατο μισθό στο βαθμό που πραγματοποιούν υποχρεωτική πρακτική άσκηση στο πλαίσιο εταιρικής ή πανεπιστημιακής κατάρτισης. Δεν υπάρχει επίσης κατώτατος μισθός για πρακτική άσκηση που δεν διαρκεί περισσότερο από τρεις μήνες. Οι εθελοντές επίσης δεν καλύπτονται. Για τους μαθητευόμενους ισχύει ξεχωριστός κατώτατος μισθός κατάρτισης.

Ωστόσο, όσοι δικαιούνται τον κατώτατο μισθό δεν θα λαμβάνουν μόνο περισσότερα χρήματα από τον Οκτώβριο. Μια σταδιακή αύξηση του νόμιμου κατώτατου μισθού στα 10,45 € μικτά ανά ώρα έχει ήδη πραγματοποιηθεί από την 1η Ιουλίου 2022. Έτσι, θα υπάρξουν δύο αυξήσεις μέχρι το τέλος του έτους. Δεν πρέπει επίσης να ξεχνάμε ότι σε πολλούς τομείς, οι οποίοι φυσικά δεν επηρεάζονται, ισχύουν υψηλότεροι νόμιμοι ή συλλογικά συμφωνημένοι κατώτατοι μισθοί.

Ανάγκη για δράση από τις ενώσεις εργοδοτών και τα συνδικάτα:

Η νέα ρύθμιση δεν θα επιλύσει όλα τα πρακτικά προβλήματα που έχουν προκύψει μέχρι σήμερα. Εξακολουθούν να υπάρχουν διαφωνίες σχετικά με το αν και ποια επιδόματα και άλλες οικονομικές παροχές μπορούν να συνυπολογιστούν στον νόμιμο κατώτατο μισθό. Σύμφωνα με τη νομολογία του Ομοσπονδιακού Εργατικού Δικαστηρίου, η κατευθυντήρια αρχή είναι ότι μπορούν να συνυπολογιστούν όλες οι “πρόσθετες παροχές” με τις οποίες αμείβεται η πραγματική συμβατική δραστηριότητα, δηλαδή η συνήθης δραστηριότητα. Αυτό επιβεβαιώνεται, για παράδειγμα, για τα επιδόματα απόδοσης ή τα επιδόματα βάρδιας. Τα επιδόματα νυχτερινής εργασίας, τα φιλοδωρήματα ή τα «επιδόματα αφοσίωσης στην επιχείρηση» (“Betriebstreueleistungen”), όπως τα επιδόματα Χριστουγέννων, δεν μπορούν να συνυπολογιστούν.

Χρειάζεται να γίνουν ενέργειες κυρίως από τις ενώσεις εργοδοτών και τα συνδικάτα. Ένας μεγάλος αριθμός συλλογικών συμβάσεων, ιδίως στους χαμηλόμισθους, θα υπερβεί το νέο κατώτατο μισθολογικό όριο. Συνεπώς, είναι αναγκαίες οι προσαρμογές. Αν αναλογιστεί κανείς το ασυνήθιστα υψηλό άλμα στις αποδοχές λόγω του νέου νομοθετημένου κατώτατου μισθού στους χαμηλόμισθους, καθίσταται σαφές ότι οι νέες μισθολογικές ρυθμίσεις θα μεταβάλλουν άρδην το τοπίο στην αγορά εργασίας

Οι εργοδότες και οι ενώσεις τους σίγουρα δεν θα (θέλουν να) εφαρμόσουν την υψηλή ποσοστιαία αύξηση του ωρομισθίου με τον ίδιο τρόπο στις ομάδες υψηλότερων αποδοχών. Συνεπώς, η αύξηση που θα πραγματοποιηθεί την 1η Οκτωβρίου 2022 θα συνδεθεί πιθανότατα με μια θεμελιώδη αναδιάρθρωση των συστημάτων αμοιβής – η οποία είναι πιθανό να έχει αντίκτυπο κυρίως στις διαφορές μεταξύ των διαφόρων μισθολογικών κατηγοριών. Εφόσον τα συστήματα αμοιβών έχουν συμφωνηθεί σε επίπεδο επιχείρησης, προκύπτουν πανομοιότυπες προκλήσεις. Το χρονικό πλαίσιο μέχρι την 1η Οκτωβρίου είναι πιθανό να αποδειχθεί πολύ φιλόδοξο στην πράξη. Μια μεγαλύτερη μεταβατική περίοδος θα ήταν σίγουρα κατάλληλη.

Μια κοστοβόρα αλλαγή συστήματος:

Η αύξηση του νόμιμου κατώτατου μισθού συνοδεύεται επίσης από θεμελιώδεις αλλαγές στον τομέα της οριακής απασχόλησης και των mini-jobs. Το ανώτατο όριο για τις λεγόμενες midijobs στον μεταβατικό τομέα θα αυξηθεί από τα 1300 € μικτά που είναι σήμερα στα 1600 € μικτά. Ακόμη μεγαλύτερη πρακτική σημασία έχουν οι αλλαγές στην οριακή απασχόληση. Εδώ δεν υπάρχει τίποτα λιγότερο από μια -κοστοβόρα- συστημική μεταβολή. Στο μέλλον, τα όρια της οριακής απασχόλησης θα καθορίζονται δυναμικά: έτσι, εναρκτήριο σημείο θα αποτελεί ο εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας των 10 ωρών. Η τιμή αυτή προεκτείνεται στις μέσες μηνιαίες ώρες εργασίας. Στη συνέχεια, οι μηνιαίες ώρες πολλαπλασιάζονται με τον νόμιμο κατώτατο μισθό. Αυτό σημαίνει ότι: το μηνιαίο όριο οριακών αποδοχών θα είναι 520 € από τον Οκτώβριο και μετά. Στο μέλλον, κάθε αύξηση του νόμιμου κατώτατου μισθού θα οδηγεί αυτόματα σε αύξηση του μισθού της οριακής απασχόλησης.

Ιδιαίτερα στην περίπτωση της οριακής απασχόλησης, υπάρχει ανάγκη για δράση. Εάν έχει συμφωνηθεί σταθερό εβδομαδιαίο ωράριο εργασίας, η επικείμενη αύξηση των αποδοχών μπορεί να οδηγήσει στην υπέρβαση του αυξημένου ορίου αποδοχών. Οι εργαζόμενοι αποκλείονται τότε από την οριακή απασχόληση βάσει της νομοθεσίας περί κοινωνικής ασφάλισης. Δεν είναι δυνατή η μονομερής μείωση των συμφωνημένων ωρών εργασίας από τον εργοδότη. Επομένως, ο εργαζόμενος και ο εργοδότης πρέπει τελικά να βρουν μια αμοιβαία αποδεκτή λύση.

Θα ήταν επίσης δυνατό να συμφωνηθεί ότι είναι επιθυμητή μόνο η οριακή απασχόληση και ότι ο συμφωνημένος αριθμός ωρών είναι αυτός που προκύπτει από το σχετικό ωρομίσθιο και το αντίστοιχο όριο αποδοχών. Επομένως, μπορούν να βρεθούν λύσεις για τυπικές περιπτώσεις στην πράξη. Αυτό που είναι σημαντικό, ωστόσο, είναι ότι αυτές πρέπει να συμφωνούνται ρητά και με διαφάνεια.

 

~Ο αρθρογράφος Frank Lenzen είναι εταίρος της δικηγορικής εταιρείας Dentons Europe LLP.

Πηγή: Faz.net

Μετάφραση: Σωτήρης Γούλας, συνεργάτης του δικηγορικού γραφείου Δικηγορικού Γραφείου Γιάννης Καρούζος & Συνεργάτες.