Δήλωση του εργατολόγου Γιάννη Καρούζου
για το Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης
με τίτλο
«Εθνική Κοινωνική Συμφωνία για την Ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας»
Για το ως άνω Σχέδιο Νόμου, η άποψή μου είναι η ακόλουθη:
Αποκρυσταλλώνεται η έννοια της Κλαδικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, καθώς αναφέρονται ως υποχρεωτικά στοιχεία για τον προσδιορισμό του πεδίου εφαρμογής της ο κύριος Κωδικός Αριθμός Δραστηριότητας (ΚΑΔ) του οικείου κλάδου κάθε επιχείρησης ή εκμετάλλευσης.
Εξαλείφονται ορισμένες γραφειοκρατικές διατάξεις που είχαν τύχει σοβαρής νομικής αμφισβήτησης, κυρίως επειδή παραβιαζόταν η νομοθεσία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων, αλλά και επειδή, με την εφαρμογή τους, ετίθετο σε αμφισβήτηση η συνταγματική αρχή της ελεύθερης συλλογικής διαπραγμάτευσης. Ειδικότερα, μέχρι το νέο νομοσχέδιο να τεθεί σε ισχύ, τηρούνται συγκεκριμένες διατυπώσεις και προϋποθέσεις εγγραφής των σωματείων στο ΓΕΜΗΣΟΕ (Γενικό Μητρώο Συνδικαλιστικών Οργανώσεων Εργαζομένων). Με το Νομοσχέδιο θα αρκεί υπεύθυνη δήλωση του προέδρου της συνδικαλιστικής οργάνωσης, με την οποία θα βεβαιώνεται με ευθύνη του ο αριθμός των μελών της διοίκησης, ενώ οποιαδήποτε διαβίβαση προσωπικών στοιχείων των μελών των οργάνων διοίκησης, θα πραγματοποιείται μόνο με τη συναίνεσή τους και σύμφωνα με τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων.
Ιδιαίτερης σημασίας είναι η διάταξη που προβλέπει τη μετενέργεια ως προς την ισχύ όλων των κανονιστικών όρων της Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, χωρίς απολύτως κανένα χρονικό περιορισμό, σε αντίθεση με ό,τι ίσχυε μέχρι σήμερα (τρίμηνο). Στην πράξη, με τη λήξη μιας Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας ή μιας διαιτητικής απόφασης, δεν θα επέρχεται κατάργηση των κανονιστικών της όρων, παρά μόνο εφόσον αυτό προκύψει από νέα Συλλογική Σύμβαση Εργασίας ή από τροποποιημένη ατομική σύμβαση εργασίας, η οποία προϋποθέτει τη συναίνεση τόσο του εργαζόμενου όσο και του εργοδότη και μέχρι τότε θα ισχύει το μισθοδοτικό και θεσμικό καθεστώς της ρύθμισης.
Τίθεται ως προϋπόθεση, τόσο για την επέκταση μιας Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, όσο και για την άσκηση του δικαιώματος προσφυγής στη Μεσολάβηση εκ μέρους της συνδικαλιστικής οργάνωσης, η εγγραφή στο Γενικό Μητρώο Συνδικαλιστικών Οργανώσεων Εργαζομένων.
Μεταβάλλεται το απαιτούμενο ποσοστό κάλυψης από 50% σε 40% των εργαζομένων του κλάδου από εργοδοτική συνδικαλιστική οργάνωση, προκειμένου να επεκτείνεται μια Συλλογική Σύμβαση Εργασίας. Η ρύθμιση αυτή διευρύνει το πεδίο επέκτασης των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, όχι όμως και εκείνων που εκκρεμούν ήδη για σχετικό έλεγχο στις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Εργασίας. Τί θα γίνει με αυτές; Η συγκεκριμένη προϋπόθεση, ωστόσο, δεν απαιτείται όταν η Κλαδική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας συνάπτεται από τριτοβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση εργαζομένων, δηλαδή τη ΓΣΕΕ, καθώς και από οργάνωση εργοδοτών ευρύτερης εκπροσώπησης ή πανελλήνιας έκτασης, από εκείνες που συμμετέχουν στη διαδικασία καθορισμού του κατώτατου μισθού.
Τέλος, συστήνεται Τριμελής Επιτροπή αποτελούμενη από Δικαστή και Καθηγητές Πανεπιστημίου, η οποία θα προεγκρίνει τη διαδικασία της Μεσολάβησης και της Διαιτησίας. Και στα δύο στάδια, οι αποφάσεις θα λαμβάνονται κατά πλειοψηφία. Κατά την άποψή μου, ωστόσο, στο στάδιο της Διαιτησίας, ως προς την εξέταση των προϋποθέσεων από την Επιτροπή, θα έπρεπε να απαιτείται ομόφωνη απόφαση, ώστε η συγκεκριμένη νομοθετική ρύθμιση να είναι συμβατή με όσα έχει επισημάνει το Διεθνές Γραφείο Εργασίας σχετικά με την αποφυγή της υποχρεωτικής διαιτησίας στη χώρα μας.
