Η χρήση του κινητού τηλεφώνου στον χώρο εργασίας αποτελεί ένα ζήτημα που απασχολεί ολοένα και συχνότερα εργοδότες και εργαζομένους, ιδίως σε ένα εργασιακό περιβάλλον όπου η τεχνολογία είναι διαρκώς παρούσα. Εύλογα, τίθεται το ερώτημα κατά πόσον ο εργοδότης έχει τη δυνατότητα να απαγορεύσει τη χρήση του κινητού τηλεφώνου κατά τη διάρκεια της εργασίας και υπό ποιες προϋποθέσεις μια τέτοια απαγόρευση είναι νόμιμη.
Καταρχάς, υπενθυμίζεται ότι ο εργοδότης, στο πλαίσιο άσκησης του διευθυντικού του δικαιώματος, διαθέτει την εξουσία να προσδιορίζει το περιεχόμενο της υποχρέωσης του μισθωτού για παροχή εργασίας. Ειδικότερα, μπορεί να καθορίζει τους όρους παροχής της εργασίας, τον τόπο, τον χρόνο και τον τρόπο εκτέλεσής της, εφόσον οι όροι αυτοί δεν έχουν ήδη καθοριστεί από κανόνες δικαίου ή από την ατομική ή συλλογική σύμβαση εργασίας, επεκτείνοντας ή περιορίζοντας μονομερώς τον τομέα δράσης του εργαζομένου.
Στο πλαίσιο αυτό, η απαγόρευση χρήσης κινητών τηλεφώνων είναι αυτονοήτως σύννομη, όταν αυτή επιβάλλεται από λόγους ασφαλείας ή για λόγους προστασίας προσωπικών δεδομένων. Δηλαδή, όταν το αντικείμενο της εργασίας περιλαμβάνει την επεξεργασία ευαίσθητων ή εμπιστευτικών δεδομένων και η επιχείρηση οφείλει να λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα ώστε οι εργαζόμενοι που έχουν πρόσβαση σε αυτά να μην μπορούν να τα αντιγράψουν ή να τα διαρρεύσουν, είτε με φυσικό είτε με ψηφιακό τρόπο.
Αντίστοιχα, κατά τη διάρκεια συσκέψεων (meetings), αλλά και σε περιβάλλοντα όπου από τη χρήση του κινητού ενδέχεται να δημιουργηθούν κίνδυνοι για τον ίδιο τον εργαζόμενο, τους συναδέλφους του ή την ομαλή και ασφαλή λειτουργία της επιχείρησης, η απαγόρευση κρίνεται απολύτως θεμιτή.
Και πέρα από αυτές τις περιπτώσεις, όμως, ο εργοδότης μπορεί κατ’ ενάσκηση του διευθυντικού του δικαιώματος να απαγορεύσει τη χρήση του κινητού τηλεφώνου κατά τις ώρες απασχόλησής τους, μονομερώς, και χωρίς τη σύμφωνη γνώμη τους.
Περισσότερη επιφύλαξη προκαλεί το ερώτημα αν η απαγόρευση αυτή μπορεί να εκτείνεται και στο νόμιμο διάλειμμα των εργαζομένων. Κατά το διάστημα αυτό, ο μισθωτός δεν τελεί υπό την υποχρέωση παροχής εργασίας και απολαμβάνει αυξημένο βαθμό ελευθερίας, γεγονός που καθιστά δυσχερέστερη τη γενικευμένη απαγόρευση χρήσης του κινητού τηλεφώνου.
Αξίζει, τέλος, να σημειωθεί ότι η επανειλημμένη και συστηματική χρήση κινητού τηλεφώνου για προσωπικούς λόγους κατά τη διάρκεια του ωραρίου εργασίας μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για τον εργαζόμενο. Ενδεικτικά, σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 34/2011 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, κρίθηκε έγκυρη και νόμιμη η απόλυση εργαζομένου ο οποίος, κατά τη διάρκεια του ωραρίου του, επισκεπτόταν το διαδίκτυο για να επικοινωνεί με φιλικά του πρόσωπα, παραμελώντας τα εργασιακά του καθήκοντα.
Συμπερασματικά, ο εργοδότης έχει τη δυνατότητα να απαγορεύσει τη χρήση του κινητού τηλεφώνου κατά τη διάρκεια της εργασίας, στο μέτρο που η απαγόρευση αυτή στηρίζεται στο διευθυντικό του δικαίωμα, εξυπηρετεί τη λειτουργία και την ασφάλεια της επιχείρησης και δεν υπερβαίνει τα νόμιμα όρια. Η θέσπιση σαφών και γνωστοποιημένων κανόνων προς τους εργαζομένους συμβάλλει στην αποφυγή παρεξηγήσεων και στη διασφάλιση της ομαλής εργασιακής σχέσης.
Δικηγόρος Εργατολόγος
