Αρνητικό πανευρωπαϊκό χάλκινο μετάλλιο κερδίζει η Ελλάδα στην κούρσα της σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης, καθώς στα στοιχεία της Eurostat που δημοσιεύτηκαν στις 12 Ιουνίου τερματίζει τρίτη μετά την Ρουμανία και την Βουλγαρία. Τόσο στον γενικό πληθυσμό όσο και στους νέους (15 – 29 ετών) η Ελλάδα σημειώνει υψηλό σκορ στον δείκτη της σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης.
Του Γιάννη Καρούζου, Δικηγόρου-Εργατολόγου
Ειδικότερα:
- Γενικός πληθυσμός: 14% με τον μέσο όρο της Ε.Ε. να είναι στο 6,4%
- Νέοι 15 – 29 ετών: 14,4% με τον μέσο όρο της Ε.Ε. να είναι στο 5,8%
Δηλαδή στην Ελλάδα ένας στους 7 στερείται βασικά αγαθά και δραστηριότητες είτε αυτά αφορούν στο νοικοκυριό (π.χ. αντιμετώπιση απρόβλεπτων εξόδων, μια εβδομάδα διακοπές κ.α.) είτε αφορούν σε προσωπικά έξοδα (σύνδεση στο διαδίκτυο, αντικατάσταση φθαρμένων ρούχων με καινούργια, τακτικές δραστηριότητες αναψυχής). Στην Ελλάδα μάλιστα οι νέοι αντιμετωπίζουν εντονότερη υλική και κοινωνική στέρηση από τον γενικό πληθυσμό κάτι που έρχεται σε αντίθεση με την νόρμα στην Ευρώπη, όπου οι νέοι εμφανίζονται σε βελτιωμένη συνθήκη συγκριτικά με τον γενικό πληθυσμό.
Αξίζει να αναφερθεί πως οι μόνες χώρες που ξεπερνούν την Ελλάδα είναι η πρωταθλήτρια Ευρώπης Ρουμανία (17,2%) και η Βουλγαρία (16,6%). Η Ρουμανία, αν και έχει το μεγαλύτερο πρόβλημα σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης στην Ευρώπη, στους νέους εμφανίζει ελαφρώς καλύτερη επίδοση (14,7%) με αποτέλεσμα να την προσπερνά η Βουλγαρία, η οποία στους νέους είναι πρωταθλήτρια με 17,2%.
Οι τρεις αυτές χώρες μάλιστα (Ρουμανία, Βουλγαρία και Ελλάδα) είναι οι μόνες της Ε.Ε. με διψήφιο ποσοστό σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης τόσο σε γενικό πληθυσμό όσο και στους νέους, καθώς σε όλες τις υπόλοιπες χώρες λιγότερο από το 10% του πληθυσμού τους υποφέρει από στερήσεις. Στην τέταρτη θέση για παράδειγμα είναι η Ουγγαρία (9,3% και 8% στους νέους), ακολουθεί η Ισπανία (8,3% και 7,2% στους νέους), η Σλοβακία (7,6% και 7,8% στους νέους) και η Γαλλία (6,6% και 5,9% στους νέους. Όλες οι υπόλοιπες χώρες είναι κάτω από τον πήχη του μέσου όρου της ΕΕ.
Ψηλά είναι η Ελλάδα και στον δείκτη του κινδύνου φτώχειας ή και κοινωνικού αποκλεισμού. Αν εξετάσει κανείς τον δείκτη «σε κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού» η Ελλάδα τερματίζει πάλι τρίτη μετά την Βουλγαρία και την Ρουμανία, με επίδοση 26,9% στον γενικό πληθυσμό και 31,3% στους νέους 15 – 29 ετών, όταν ο μέσος όρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι 21% στον γενικό πληθυσμό και 24,1% στους νέους.
Ωστόσο αν εξετάσει κανείς μόνο τον δείκτη «σε κίνδυνο φτώχειας» η επίδοση της Ελλάδας είναι καλύτερη καθώς πέφτει κάτω από τον πήχη του 20%, στο 19,6% με 23,8% στους νέους 15-29 ετών, την ώρα που ο μέσος όρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι 16,2% και στους νέους 19,2%.
Τι στερούμαστε
Σημειώνεται πως το ποσοστό σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης δείχνει μια αναγκαστική έλλειψη απαραίτητων και επιθυμητών αγαθών για μια επαρκή ζωή. Ο δείκτης διακρίνει άτομα που δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να αγοράσουν ένα συγκεκριμένο αγαθό, υπηρεσία ή κοινωνικές δραστηριότητες. Ορίζεται ως το ποσοστό του πληθυσμού που βιώνει αναγκαστική έλλειψη τουλάχιστον 7 από τα 13 αγαθά στέρησης (6 που σχετίζονται με το άτομο και 7 που σχετίζονται με το νοικοκυριό).
Οι στερήσεις που σχετίζονται με το νοικοκυριό
- Δυνατότητα αντιμετώπισης απρόβλεπτων εξόδων
- Δυνατότητα πληρωμής μιας εβδομάδας ετήσιων διακοπών μακριά από το σπίτι
- Δυνατότητα αντιμετώπισης καθυστερήσεων πληρωμών (σε πληρωμές στεγαστικών δανείων ή ενοικίων, λογαριασμούς κοινής ωφέλειας, δόσεις αγοράς με ενοίκιο ή άλλες πληρωμές δανείων)
- Δυνατότητα ενός γεύματος με κρέας, κοτόπουλο, ψάρι ή αντίστοιχο χορτοφαγικό προϊόν κάθε δεύτερη μέρα
- Δυνατότητα διατήρησης επαρκούς θέρμανσης του σπιτιού
- Πρόσβαση σε αυτοκίνητο/βαν για προσωπική χρήση
- Αντικατάσταση φθαρμένων επίπλων
Οι στερήσεις που σχετίζονται με το άτομο
- Σύνδεση στο διαδίκτυο
- Αντικατάσταση φθαρμένων ρούχων με καινούργια
- Δύο ζευγάρια παπούτσια
- Δαπάνες ενός μικρού χρηματικού ποσού κάθε εβδομάδα για τον εαυτό του
- Τακτικές δραστηριότητες αναψυχής
- Συναντήσεις με φίλους/οικογένεια για ποτό/φαγητό τουλάχιστον μία φορά το μήνα
